Cụ Miến năm nay vui lắm. Vui không phải vì con cháu tổ chức mừng thọ cho cụ mà là vì con cháu tề tựu đông đủ. Nào là con, là cháu, là chắt lại còn cả chít nữa chứ. Ôi cái đứa bé tí xíu là chít của cụ đấy. Nó lễ mễ ôm bó hoa cúc tặng cụ, miệng bi bô:
– Con tặng cố. Chúc cố mạnh khỏe. Bước sang năm mới hạnh phúc an khang.
Chao ơi, trẻ ranh bây giờ nó bạo quá. Cụ cầm bó hoa mà rưng rưng nước mắt. Những giọt nước mắt hạnh phúc chan chứa trên khuôn mặt răn reo nhưng rạng ngời niềm hứng khởi của cụ.
Cụ đã thật già. Mắt mờ, chân chậm. Quanh ra quanh vào chỉ từ căn phòng của mình ra tới phòng khách. Cụ cũng chẳng rõ tháng ngày trôi qua như thế nào nữa. Chỉ biết rằng, cụ thấy buồn hơn rất nhiều khi cụ ông qua đời. Giá như cụ ông còn sống chắc cũng sẽ được con cháu làm lễ mừng thọ. Giá như cụ “đi” thay cụ ông để cụ ông được hưởng cái phúc này. Ôi, cụ lại nghĩ lẩn thẩn rồi. Cuộc đời sinh, lão, bệnh, tử làm sao có thể ngăn được chứ…
– Con chào bà… Bà khỏe không…?
– Đứa nào đấy bay. Bà già rồi, chẳng nhận ra nổi đâu.
– Cháu Chiên đây bà…
– Chiên à… Cháu bà, bà nhớ chứ… Lại đây bà xem…
Cụ sờ lần lên mặt, lên người và tay chân cô cháu gái thuở nào. Nó lớn quá, tóc dài và mượt quá. Khuôn mặt nó phúc hậu chẳng khác chi mẹ nó. Thế đấy, ngày trước nó khổ là vậy mà bây giờ thành đạt rồi.
– Thế Chiên của bà xuất bản sách rồi à?
– Sao bà biết. Con đã thông báo đâu?
– Thằng bố mày nói rồi. Nó bảo đấy là món quà tặng mừng thọ bà đấy.
– Bà ơi, con nhớ ngày trước bà vẫn từng mơ có ngày cháu thoát ra khỏi được cảnh nghèo để mua cho bà tấm áo gấm, chiếc quần lĩnh đen. Cháu mua về cho bà đây.
– Sư bố chị. Chị mua chi cho tốn tiền. Bà xin.
– Cháu mặc cho bà nhé.
– Ừ!
Chiên mặc quần áo mới cho bà. Nhìn bà trong bộ quần áo mới như mướt đi Chiên thấy nhói đau nhưng thật sự vui ở trong lòng. Bà là bà nội Chiên. Người sinh ra và nuôi lớn bố Chiên. Chiên yêu bà nhiều lắm. Nhớ thuở nhỏ, bố đi công tác xa, ông bà lại già yếu mẹ thường phân công 3 chị em cứ hàng tối thay phiên nhau vào ngủ với bà. Ngày ấy, Chiên thích lắm. Cứ ăn cơm xong là chuẩn bị sách vở rồi đi vào nhà bà. Bà thường lấy kẹo bột ra cho ăn rồi kể chuyện. Bà kể chuyện từ ngày xửa ngày xưa, bà kể chuyện làng chuyện xóm. Bà kể rất nhiều, kể đến nỗi trong giấc mơ Chiên cũng thấy mình như biến thành nhân vật kể chuyện của bà. Chuyện của bà thường kết thúc có hậu. Chuyện của bà chứa chan tình yêu thương và đầy nhựa sống. Cứ thế, cuộc sống trôi đi trong khó khăn vất vả của cuộc sống nhưng giàu tình thương yêu. Lớn lên, Chiên đi học, đi làm xa nhà. Thành đạt rồi, Chiên cũng không thể quên được bát cơm rang ngày đói bà cho hay củ khoai vùi nóng hổi xóa tan đi cái rét của mùa đông.
– Bà mặc có đẹp không Chiên.
– Đẹp lắm bà ạ. Bà như trẻ ra mấy tuổi ấy.
– Bố tiên sư cô. Nịnh tôi nữa. Này, bà cho con mấy cái kẹo lạc. Ngon lắm. Thế bố mày có gửi kẹo cho không?
– Thì ra những gói kẹo lạc bố Chiên gửi cho cô chính là của bà nội. Chiên xúc động rơi nước mắt
– Bà, bà ơi..
– Dào ôi, nín đi con. Hình như mọi người gọi bà ra chụp ảnh rồi. Khách khứa đến rồi. Đưa bà ra.
Bàn tay da mồi nhỏ bé và xương xẩu nằm nhẹ nhàng trong đôi tay tròn lẳn của cô cháu gái tuổi ba mươi. Ôi, bàn tay của bà một thời đã nâng giấc ngủ cho Chiên. Chính đôi bàn tay bà đã từng gội đầu, từng xoa lưng cho cháu ngủ. Đôi tay này đã một thời bồng bế Chiên đi trên những ngả đường làng đầy sỏi và lá rụng mùa thu. Đôi tay đã ấp ôm Chiên khi lạnh giá. Đôi tay, đôi tay của một đời vì con vì cháu. Hôm nay, Chiên được nâng đôi tay ấy trên đôi tày tràn đầy nhựa sống của mình đưa bà ra với họ hàng, làng xóm. Bà đẹp hơn trong bộ quần áo mới. Bà vui hơn khi con cháu tề tựu đông đủ. Nét môi bà cười như thắm lại trong hơi trầu cay.
– Chúng con chúc bà vạn thọ. Sống lâu hơn trăm tuổi.
Con cháu lạy cụ. Cụ vui lắm. Cụ không ngờ con cháu cụ lại đông như thế này. Chúng đã thành đạt. Chúng lại có hiếu nữa chứ. Chúng lần lượt đến chúc cụ.
– Con là Vinh cùng các cháu chúc bà khỏe, sống trên trăm tuổi.
Bàn tay bác cả Vinh đặt lên bàn tay mẹ. Cụ Miến sờ đôi tay cũng đã răn reo của thằng con trai cả:
– Con khỏe chứ. Thế có thường xuyên lên thăm mộ mẹ nó không. Khổ “lá xanh đi trước là vàng rụng sau”. Thằng Tiện mua nhà mở quán Nét rồi à. Vợ nó đẻ con gái hử. Con nhỏ có khỏe không. Giá như mắt mẹ sáng hơn thì tốt quá. Thằng Cương – chồng con Vận đi nước ngoài có hay gửi tiền về không? Bảo nó làm giàu vừa thôi về với vợ với con cho đỡ khổ. Nguyệt của bà đâu..
– Dạ, cháu đây…
– Khổ, khuôn mặt cháu ngày trước xinh đẹp lắm. Thùy mị nhất nhà, thông minh nhất nhà. Giá như bà có thể cho cháu đôi mắt. Bà có thể cho cháu một cuộc sống tốt hơn sau này.
– Bà ơi, cuộc sống của con tốt lắm. Mắt con cũng cải thiện được rồi. Con được vào biên chế Hội người mù thành phố rồi bà ạ. Con còn có người yêu nữa. Bà đừng lo…
– Ừ, bà vui lắm, vui lắm.
– Con là Hùng cùng vợ chồng con cái chúc bà năm mới khỏe, thọ và hạnh phúc.
– Câu chúc mĩ miều quá. Thằng Việt đâu con – lại đây cháu. Cái Quyên nó về không? Không hả. Hạnh phúc không tự có. Hạnh phúc luôn ở sau ta. Ta phải giữ gìn và vun đắp cho nó.
– Con là Củng cùng Hoa và các cháu chúc mẹ 3 chữ: phúc, lộc, thọ.
– Ờ. Đây là gia đình cái đứa chịu thiệt thòi mà cũng phúc hậu nhất nhà. Mẹ vui lắm, vui lắm con ạ. Có phúc khắc có phần, có phúc khắc có phần. Hoaà, có khỏe không con.
– Con khỏe… mẹ cứ yên tâm.
– Tết rồi, cấy xong chưa con.
– Năm nay, con nhàn lắm. Các cháu nó thuê hết cho. Không phải làm nữa mẹ ạ.
– Ừ, đời con cũng khổ quá nửa rồi. Để con cháu nó báo hiếu. Cái thằng ngủ cùng bà suýt bị sét đánh đâu?
– Cháu đây, bà nhớ lâu thế. Cái cột cháy dở vẫn đấy bà ạ. Suýt nữa thì hai bà cháu mình “đi” với ông rồi. May bà cháu mình phúc lớn.
– Thằng Đạn đâu rồi – cái thằng thích làm lãnh đạo đâu rồi.
– Cháu đây – đây là chắt của cụ. Chào cụ đi con…
– Gia đình con là Vĩnh Tâm ạ.
– Ừ, Hảo kinh doanh tốt chứ cháu?
– Bà, bà ơi sao cái gì bà cũng biết thế…
– Con cháu là của bà. Bà phải biết chứ. Hai chắt của bà lớn chưa. Ngoan, lại chạy đi chơi hả. Đi đi cháu…
Lần lượt, lần lượt những đứa con, đứa cháu đến chúc cụ. Mỗi đứa một lời chúc. Mỗi đứa cụ thương một kiểu. Mỗi đứa một gia cảnh. Nhưng tất thảy chúng đã có một cuộc sống êm đềm, hạnh phúc, anh em đùm bọc. Cụ vẫn thương nhất vợ chồng thằng Phụng – ở với cụ. Chăm người già vất vả lắm. Trái gió trở trời rồi lại trái tính trái nết. Vợ nó đấy, cái Hương – đẹp người đẹp nết, giáo viên dạy giỏi, đạt danh hiệu “Dạy tốt”. Ngày ngày, nó chăm sóc cụ tận tình chu đáo. Lau rửa tắm gội. Nó là đứa cực nhất. Hỡ tưởng được ở ngôi nhà bố mẹ để lại mà sướng à? Không sướng chút nào, tựa như làm dâu trăm họ. Cụ thương thằng dại quá. Thằng dại là con cái Hương, đang học đại học lại nỡ bỏ bà với bố mẹ “về” với ông…
– Con là Hậu. Cu Mạnh gọi điện chúc bà mạnh khỏe, sống lâu.
– Thằng cu Mạnh nó gọi điện về à? Mới đi mà đã xây cho bố mẹ cái nhà to quá. Cái lố Hiền đâu. Ngày xưa bà yêu nhất cháu đây. Lớn rồi, làm y tá rồi. Lấy chồng đi để bà con kịp ăn cỗ…
– Con là Thập Bệ. Cháu Thái nó đang đi học Đại học xây dựng hôm nay không về được. Cháu gửi quà về cho bà đây.
– Bé mà biết nghĩ quá. Con là phận gái, cố gắng gìn giữ hạnh phúc gia đình. Mẹ chỉ có mình con là gái. Mẹ thương nhất con.
Thật là lạ. Cụ Miến suốt ngày ở trong buồng mà vẫn biết hết được con cái ra sao. Cụ thật là có trí nhớ tốt. Đó không phải là trí nhớ tốt mà còn là tấm lòng yêu thương con cháu. Cả một đời nghĩ cho con cho cháu…
Không gian như lặng đi trong hơi xuân âm ấm lành lạnh. Không gian như lặng yên để như dừng lại phút giây của sự đầm ầm, đoàn tụ và hạnh phúc. Không gian như vỡ òa khi bác thợ ảnh hô to:
– Nào đại gia đình hãy đứng dưới phông chữ Mừng thọ nhé. Cười tươi một chút nào. Một… hai… ba.
N.T.H.C
